Posljednji ispraćaj u Beogradu okupio je brojne građane, ali i više političkih zvaničnika iz Srbije i Republike Srpske.
Njihovo prisustvo privuklo je posebnu pažnju javnosti, posebno zbog političkih reakcija koje su uslijedile nakon smrti osobe kojoj je događaj bio posvećen.
Među prisutnima su se našli predstavnici vlasti, opozicije i različitih političkih stranaka, a neka od imena posebno su privukla pažnju.
Dodik stigao u Beograd
Predsjednik SNSD-a Milorad Dodik doputovao je u Beograd kako bi prisustvovao sahrani bivšeg komandanta Glavnog štaba Vojske Republike Srpske Ratka Mladića.
Dodik je stigao ispred Hrama Svetog apostola Luke na Košutnjaku, gdje je služen vjerski obred uoči sahrane na Topčiderskom groblju.
Obredu je prisustvovao i patrijarh Porfirije.
S Dodikom je stigao i veći broj visokih političkih zvaničnika iz Republike Srpske.
Ko je stigao zajedno s Dodikom?
Među političkim zvaničnicima koji su došli na posljednji ispraćaj bila je članica Predsjedništva Bosne i Hercegovine Željka Cvijanović.
Prisustvovali su i premijer Republike Srpske Savo Minić te predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Nenad Stevandić.
U Dodikovoj pratnji bio je i Igor Dodik.
Dolazak visokih zvaničnika iz Republike Srpske privukao je dodatnu pažnju zbog brojnih političkih reakcija koje su nakon Mladićeve smrti uslijedile u Bosni i Hercegovini i regionu.
Ko je još došao?
Prije same sahrane, Mladićevi posmrtni ostaci bili su izloženi u crkvi na Vidikovcu.
Tokom jutra pristizali su građani, članovi porodice, bivši pripadnici vojnih struktura i politički predstavnici.
Među onima koji su došli odati počast bio je i predsjednik Republike Srpske Siniša Karan.
Prisustvovali su i ministar unutrašnjih poslova Republike Srpske Željko Budimir te ministar rada i boračko-invalidske zaštite Radan Ostojić.
Na ispraćaju i predstavnici opozicije
Među prisutnima nisu bili samo predstavnici vladajućih struktura u Republici Srpskoj.
Na ispraćaj su, prema dostupnim informacijama, stigli i lider DNS-a Nenad Nešić, predsjednik SPS-a Draško Stanivuković, predsjednik SDS-a Branko Blanuša te načelnik Istočne Ilidže Marinko Božović.
Tako je posljednji ispraćaj okupio političare iz različitih stranaka iz Republike Srpske.
Njihovo prisustvo predstavlja individualnu ili političku odluku svakog od njih i samo po sebi ne određuje formalni status sahrane kao državne ceremonije.
Iz Srbije stigao i ministar kulture
Među zvaničnicima iz Srbije koji su se pojavili na ispraćaju bio je i ministar kulture Nikola Selaković.
Prisustvo zvaničnika Srbije i Republike Srpske posebno se prati zbog ranijih polemika o tome u kojoj mjeri državne i druge javne institucije učestvuju u organizaciji događaja nakon Mladićeve smrti.
Vučić ranije najavio državničke obaveze
Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić ranije je najavio da će u vrijeme sahrane imati državničke obaveze zbog zvanične posjete predsjednika Uzbekistana Šavkata Mirzijojeva.
Vučić je prethodno potvrdio da je razgovarao s porodicom Mladić i da je organizacija sahrane njihov izbor.
Među prisutnima i Slobodan Župljanin
Kovčegu je prišao i Slobodan Župljanin, kojem se pred pravosudnim institucijama Bosne i Hercegovine trenutno sudi.
Župljanin je optužen u predmetu koji se odnosi na zločine počinjene na području Kotor-Varoši, uključujući navode o progonu, ubistvima i nezakonitim zatvaranjima stanovništva.
Važno je naglasiti da optužnica predstavlja navode tužilaštva i da se krivica ne može smatrati utvrđenom prije pravosnažne sudske odluke.
Sahrana na Topčiderskom groblju
Nakon vjerskog dijela ceremonije, sahrana Ratka Mladića organizovana je na Topčiderskom groblju u Beogradu.
Prema ranijim najavama porodice i organizatora, Mladić je ukopan pored svoje kćerke.
Posljednji ispraćaj privukao je veliki broj građana, ali i značajan broj političkih i javnih ličnosti iz Srbije i Republike Srpske.
Sahrani prethodila komemoracija
Dan ranije održana je komemoracija u Domu Vojske Srbije u Beogradu.
I tom događaju prisustvovali su politički zvaničnici iz Republike Srpske, bivši pripadnici vojnih struktura, advokati, članovi porodice i drugi gosti.
Komemoracija je izazvala reakcije i izvan Srbije, posebno nakon direktnog televizijskog prijenosa na RTRS-u.
OSCE izrazio zabrinutost
Misija OSCE-a u Bosni i Hercegovini i predstavnik OSCE-a za slobodu medija izrazili su zabrinutost zbog sadržaja emitovanog tokom prijenosa.
Pozvali su Regulatornu agenciju za komunikacije BiH da ga nezavisno analizira.
Mladić pravosnažno osuđen
Ratko Mladić preminuo je 27. augusta u Hagu, gdje je služio kaznu doživotnog zatvora.
Kao bivši komandant Glavnog štaba Vojske Republike Srpske, pred međunarodnim pravosuđem pravosnažno je proglašen krivim za genocid u Srebrenici, zločine protiv čovječnosti i kršenja zakona i običaja ratovanja tokom rata u Bosni i Hercegovini.
Prvostepena presuda izrečena mu je 2017. godine, a doživotna kazna pravosnažno je potvrđena 2021.
Presuda i dalje ostaje na snazi
Među ključnim tačkama presude nalazi se genocid počinjen u Srebrenici u julu 1995. godine.
Mladić je osuđen i za druge zločine počinjene tokom rata u Bosni i Hercegovini.
Pravosnažna presuda obuhvata i njegovu odgovornost za kampanju terorisanja stanovništva Sarajeva.
U presudi se navode i progoni, ubistva, deportacije i prisilno premještanje stanovništva.
Bez obzira na način sahrane i prisustvo političkih zvaničnika, pravosnažna sudska odluka protiv Mladića ostaje na snazi.
Prisustvo političara izazvalo pažnju
Upravo zbog pravosnažne presude, odnos političkih zvaničnika prema Mladiću nakon njegove smrti izazvao je brojne reakcije.
Dio političkih predstavnika iz Republike Srpske o Mladiću je nakon smrti govorio afirmativno i najavio dolazak na sahranu.
S druge strane, udruženja žrtava, međunarodni predstavnici i dio političke javnosti upozoravaju na obavezu poštovanja pravosnažnih presuda i protive se veličanju osoba osuđenih za genocid i druge ratne zločine.
Politička dimenzija posljednjeg ispraćaja
Dolaskom Milorada Dodika, Željke Cvijanović, Save Minića, Nenada Stevandića i drugih političkih predstavnika, sahrana Ratka Mladića dobila je, osim porodičnog i vjerskog karaktera, i snažnu političku dimenziju.
Prisustvo različitih političkih aktera pokazalo je da je posljednji ispraćaj privukao pažnju šireg političkog spektra.
Istovremeno, pitanje odnosa prema pravosnažno osuđenim ratnim zločincima ostalo je u središtu javnih reakcija.
Događaj pod pažnjom javnosti
Sahrana je tako okupila veći broj političkih predstavnika iz Republike Srpske i Srbije.
Njihov dolazak privukao je pažnju javnosti u Bosni i Hercegovini, Srbiji i regionu, dok se istovremeno nastavljaju rasprave o političkim porukama i odnosu prema presudama za ratne zločine.
